Hệ thống tính cước vOCS phiên bản 4.0 sẵn sàng với dịch vụ 5G, dịch vụ số

Sau đợt cắt chuyển thuê bao di động cuối cùng vào giữa tháng 7, hệ thống tính cước thời gian thực vOCS phiên bản 4.0 đã thay thế hoàn toàn hệ thống vOCS 3.0 được đưa vào sử dụng từ năm 2017.

Đối với các nhà mạng, OCS (Online Charging System) được ví như "trái tim" của hệ thống mạng viễn thông. Đây là nền tảng tính cước thời gian thực, xử lý các giao dịch phát sinh của thuê bao như thoại, SMS, data, gói cước và dịch vụ giá trị gia tăng.

Hệ thống tính cước thời gian thực vOCS phiên bản 4.0 của Viettel được thực hiện qua 14 lần cắt chuyển thuê bao di động trong 3 tháng. Kết quả này là sự hợp tác chặt chẽ, đồng bộ giữa 3 Tổng công ty: Viettel High Tech (VHT), Viettel Network (VTNet) và Viettel Telecom (VTT).
 

Phiên bản vOCS 4.0 được Viettel High Tech mở đề tài khoa học công nghệ nghiên cứu từ tháng 1/2020 với mục tiêu bắt kịp xu thế công nghệ Cloud Native, 5G và các dịch vụ số kinh doanh mới tại Viettel.

Trải qua 3 năm nghiên cứu, sản phẩm đã thử nghiệm thành công với 2 triệu thuê bao vào năm 2023, làm căn cứ để Viettel Network lập dự án vOCS 4.0 dung lượng 100 triệu thuê bao thay thế hệ thống vOCS 3.0 đã đưa vào sử dụng 8 năm. Từ năm 2025 đến nay, sau khi thiết bị đầu tư được đưa về tổng trạm, nhóm dự án thuộc 3 Tổng công ty đã phối hợp triển khai hệ thống tại 2 tổng trạm Hòa Lạc (Hà Nội) và Hoàng Hoa Thám (TP. Hồ Chí Minh). Hệ thống vOCS 4.0 triển khai tại 2 tổng trạm cách nhau 2.000 km cho phép dữ liệu khách hàng được đồng bộ thời gian thực, đảm bảo khả năng dự phòng tự động trong nhiều tình huống.

Trong bối cảnh yêu cầu mạng lưới ngày càng khắt khe, dữ liệu khách hàng phải được bảo vệ nghiêm ngặt, hệ thống cần duy trì hoạt động liên tục với nhiều cấp độ và nhiều lớp dự phòng.

Các kỹ sư từ Viettel High Tech, Viettel Network và Viettel Telecom đã cùng tham gia từ khâu thiết kế kiến trúc, xây dựng chỉ tiêu kỹ thuật đến đánh giá, đo kiểm chất lượng hệ thống trước khi cắt chuyển thuê bao.

Đằng sau những kết quả đạt được là quá trình nghiên cứu, phát triển phiên bản vOCS 4.0 với nhiều bài toán công nghệ phức tạp mà đội ngũ R&D của Viettel High Tech phải từng bước giải quyết. Đội ngũ đã lựa chọn các giải pháp tối ưu để đáp ứng 100 triệu thuê bao trên một tổng trạm, năng lực tính cước 300 nghìn TPS (yêu cầu/giây/tổng trạm), độ trễ xử lý dưới 10 mili giây trên một hạ tầng Cloud Native hoàn toàn từ ứng dụng đến cơ sở dữ liệu.

Trong năm 2025, liên tục trong nhiều tháng, các kỹ sư của Viettel High Tech phải làm việc tới 80 giờ/tuần để đáp ứng tiến độ dự án. Ban ngày là thời gian dành cho các cuộc họp, trao đổi và hội thảo kỹ thuật giữa các đơn vị. Buổi tối là các cuộc hội thảo nội bộ để tìm giải pháp, thay đổi kịp thời tính năng sản phẩm, phát triển và đo kiểm nội bộ nhằm đáp ứng nghiệm thu kỹ thuật với nhóm kỹ sư của Viettel Telecom và Viettel Network.

Anh Nguyễn Quang Thắng, Kỹ sư trưởng công nghệ hệ thống OCS 4.0 (Viettel High Tech) chia sẻ rằng, công việc có nhiều giai đoạn rất căng thẳng khi triển khai hệ thống. Các giải pháp kỹ thuật phải thay đổi liên tục để phù hợp với yêu cầu thực tế, từ đo kiểm trên môi trường mạng lưới đến các giải pháp cắt chuyển dữ liệu an toàn, nhằm phát hiện sớm và tránh sai sót diện rộng tới khách hàng. Dẫu vậy, đội ngũ kỹ sư rất tích cực và vui vẻ vì anh em cảm thấy đây là giai đoạn học hỏi được nhiều nhất, một lần nữa được làm chủ một hệ thống lớn với các nền tảng công nghệ mới – nơi gửi gắm nhiều tâm huyết mà anh em đã đặt ra để thay đổi trong thiết kế sản phẩm vOCS 4.0.
 

Theo anh Nguyễn Hoàng Huy, Phó phòng Ứng dụng CNTT, Trung tâm Vận hành khai thác toàn cầu (Viettel Network) chia sẻ, trước mỗi đợt triển khai, đội ngũ đều dành khoảng một tuần để chuẩn bị phương án và rà soát các kịch bản kỹ thuật. Trong các đêm cắt chuyển, công việc bắt đầu từ khoảng 21 giờ và kéo dài đến 4 giờ 30 hoặc 5 giờ sáng hôm sau.
 

Quá trình triển khai cũng là quá trình tiếp tục hoàn thiện sản phẩm. Lần cắt chuyển đầu tiên với quy mô 100.000 thuê bao đã phải thực hiện rollback để đưa hệ thống trở về trạng thái ban đầu. Từ bài học đó, đội ngũ tiếp tục rà soát, tối ưu và hoàn thiện hệ thống trước các lần triển khai tiếp theo. Khi quy mô cắt chuyển được nâng lên khoảng một triệu thuê bao mỗi đợt, những vấn đề mới tiếp tục được phát hiện và xử lý kịp thời. Nhờ quá trình phối hợp giữa đội ngũ nghiên cứu là Viettel High Tech và đơn vị vận hành là Viettel Network, thời gian cắt chuyển được rút ngắn từ khoảng 3 - 4 giờ xuống còn hơn một giờ, đồng thời hoàn thành trước 0 giờ để không ảnh hưởng đến dịch vụ gia hạn của khách hàng.

Theo anh Nguyễn Quang Thắng, cảm xúc của các kỹ sư Viettel High Tech cũng thay đổi sau từng lần triển khai. Từ sự hồi hộp trong lần cắt chuyển đầu tiên đến khoảnh khắc hoàn thành đợt cắt chuyển cuối cùng khi 100% thuê bao Viettel được chuyển sang OCS 4.0 mà không phát sinh lỗi, mỗi bước đi đều phản ánh quá trình nghiên cứu, kiểm chứng và hoàn thiện sản phẩm.

Dưới góc độ đơn vị vận hành, anh Nguyễn Hoàng Huy bộc bạch rằng, thành công lớn nhất của dự án là sau những đêm cắt chuyển, 100 triệu khách hàng vẫn liên lạc thông suốt và gần như không nhận ra hệ thống tính cước phía sau đã được chuyển đổi.

Việc 100% thuê bao Viettel được vận hành trên vOCS 4.0 là cột mốc quan trọng của đội ngũ kỹ sư dự án tại 3 Tổng công ty. Tuy nhiên, mục tiêu của nhóm dự án không dừng lại ở việc đáp ứng nhu cầu của Viettel mà tiếp tục hướng tới thương mại hóa sản phẩm, đưa nền tảng viễn thông "Make in Vietnam" ra thị trường quốc tế.

Dưới đây là một số hình ảnh làm việc giữa Viettel High Tech và Viettel Network trong lần cắt chuyển thuê bao di động cuối cùng vào đêm 16/7/2026: